Aynı gökyüzü, iki teleskop
Ne oluyor?
Uzay teleskobu atmosferin dışında olduğu için bu sorunların hiçbiriyle karşılaşmaz. Bu yüzden çok daha net ve ayrıntılı görüntüler elde eder.
Peki yer tabanlı teleskoplar neden hâlâ kullanılıyor?
| Yer tabanlı teleskop | Uzay teleskobu | |
|---|---|---|
| Nerede? | Yeryüzünde, gözlemevlerinde | Uzayda, atmosferin dışında |
| Görüntü | Atmosfer, ışık kirliliği ve hava koşullarından etkilenir | Çok daha net ve ayrıntılı |
| Yakaladığı ışınlar | Atmosferden geçemeyen bazı ışınları yakalayamaz | Atmosfer engeli yoktur |
| Maliyet | Düşük | Çok yüksek |
| Bakım ve yenileme | Kolay | Zor (Hubble'ı onarmak için uzaya gidildi) |
| Örnekler | TUG, DAG | Hubble, James Webb |
Atmosfer kalkanı
Yer tabanlı teleskoplar görünür ışık, kızılötesi ve radyo dalgaları gibi ışınları yakalar. Atmosferden geçemeyip geri yansıyan bazı ışınları ise yakalayamaz. Uzay teleskobu atmosferin üstünde olduğu için bu engelle karşılaşmaz.
Uzay teleskopları uzayda nerede?
Ayırt et: Bu hangisi?
0 / 7Gözlemevini nereye kuralım?
Bir aday seç
Işık kirliliği: Işık kaynakları konum, yer, yön, zaman ve yoğunluk bakımından yanlış ve uygunsuz kullanıldığında oluşur. Gökyüzü gözlemlerini olumsuz etkiler.
Yükseğe çıktıkça ışığın geçtiği hava tabakası incelir ve hava olaylarının etkisi azalır. Bu yüzden gözlemevleri genellikle dağların tepesine kurulur.
TÜBİTAK Ulusal Gözlemevi (TUG)
- Ülkemizin en büyük gözlemevidir.
- Ocak 1997'den bu yana görev yapan modern bir araştırma merkezidir.
Doğu Anadolu Gözlemevi (DAG)
- Tamamlandığında dünyanın en yüksek rakımda kurulan üçüncü gözlemevi olması bekleniyor.
- 4 metre ayna çapıyla Avrupa'nın en büyük gözlemevleri arasında yer alacak.
- Hubble'dan daha kaliteli görüntüler elde edilmesi bekleniyor.
Kubbeyi aç, gözlem yap
Teleskop henüz bir şey görmüyor.
Hubble ve James Webb
Hubble'ın bulanık görüntüleri
Hubble 24 Nisan 1990'da Dünya yörüngesine taşındı. Ancak gönderdiği ilk görüntüler net değildi.
Webb'i katla, aç
Rokette katlıTenis kortu büyüklüğünde
Hubble Uzay Teleskobu
- 24 Nisan 1990'da Dünya yörüngesine taşındı.
- İlk görüntüler net olmadığı için 1993'te onarıldı.
- O günden beri evrenin fotoğraflarını Dünya'ya gönderiyor.
James Webb Uzay Teleskobu
- 25 Aralık 2021'de uzaya gönderildi.
- Tenis kortu büyüklüğündedir; uzaya yerleştirilen en büyük teleskoptur.
- Hubble'dan 100 kat daha güçlüdür.
- Rokete sığması için origami tekniğiyle katlandı, uzayda açıldı.